ନେପାଳର ନୂତନ ମାନଚିତ୍ରକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଛି ଭାରତ

ନେପାଳ ପାର୍ଲିଆମେଣ୍ଟର ନିମ୍ନ ସଦନ, ପ୍ରତିନିଧି ସଭା, ଜୁନ 13 ତାରିଖରେ ଦେଶର ରାଜନୈତିକ ଓ ଆଞ୍ଚଳିକ ମାନଚିତ୍ରରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆଣିବା ଲାଗି ଏକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂଶୋଧନ ବିଲ ଅନୁମୋଦନ କରିଛି | ଏହି ମାନଚିତ୍ରରେ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର ପିଥୋରାଗଡ ଜିଲ୍ଲାର ଭାରତୀୟ ଅଞ୍ଚଳର କେତୋଟି ଭାଗକୁ ନେପାଳର ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ଦର୍ଶାଯାଇଛି | 

ଏସଂକ୍ରାନ୍ତରେ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ଆଣିବା ଲାଗି ପୂର୍ବରୁ ସଦନରେ ତନାଘନା ଆଲୋଚନା ହୋଇଥିଲା | କଳାପାଣି, ଲିମ୍ପିୟାଧୁରା ଓ ଲିପୁଲେଖ ଅଞ୍ଚଳକୁ ନେପାଳର ଭୂଖଣ୍ଡ ଭାବେ ମେ 18 ତାରିଖ 2020 ରେ କ୍ୟାବିନେଟ ଦ୍ଵାରା ନେପାଳର ନୂଆଁ ମାନଚିତ୍ରକୁ ଅନୁମୋଦନ ମିଳିଥିଲା | ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡର ପିଥୋରାଗଡ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ଅଧୀନରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଗୁଡିକ ସଦା ସର୍ବଦା ଭାରତର ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଙ୍ଗ ହୋଇ ରହିଆସିଛି |ପାଖାପାଖି 350 ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଭୂମି ବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ରଣନୀତିକ ମହତ୍ଵ ରହିଛି | କୈଳାଶ-ମାନସରୋବର ଯାତ୍ରା ଲାଗି ପ୍ରତି ଭାରତୀୟଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ତୀର୍ଥଯାତ୍ରା ମାର୍ଗ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଭାରତ ଓ ତିବ୍ବତ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ଏକ ବାଣିଜ୍ୟ ମାର୍ଗ ଭାବେ ରହିଆସିଛି | ଏହା ଭାରତ, ନେପାଳ ଓ ଚୀନର ତିବ୍ବତ ସ୍ଵୟଂଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳର ତ୍ରିସଂଯୋଗସ୍ଥଳୀ ନିକଟରେ ରହିଛି | 

ନେପାଳ ଦ୍ଵାରା ନିଆଯାଇଥିବା ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ ସୀମା ପ୍ରସଙ୍ଗ ନେଇ ଆଲୋଚନା କରିବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବୁଝାମଣାର ଲଙ୍ଘନ ବୋଲି ଭାରତ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛି | ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ କହିଛି ନେପାଳର ଦାବି ଗୁଡିକ କୌଣସି ଐତିହାସିକ ତଥ୍ୟ କିମ୍ବା ପ୍ରମାଣ ଉପରେ ଆଧାରିତ ନୁହେଁ ଏବଂ ଏହା ଆଦୌ ଗ୍ରହଣୀୟ ନୁହେଁ | ଏହାପୂର୍ବରୁ ଗତମାସ 20 ତାରିଖରେ ନେପାଳ ଯେତେବେଳେ ସଂଶୋଧିତ ମାନଚିତ୍ର ଜାରି କରିଥିଲା ସେତେବେଳେ ମଧ୍ୟ ଏଭଳି ଅଯୁକ୍ତିକର କାର୍ଯ୍ୟରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହିବାକୁ ଭାରତ ଆହ୍ଵାନ ଜଣାଇଥିଲା | ନେପାଳର ନେତୃତ୍ଵ ସୀମା ବିବାଦର ସମାଧାନ ଲାଗି କୂଟନୈତିକ ସ୍ତରୀୟ କଥାବାର୍ତ୍ତା କରିବା ପାଇଁ ଏକ ସକାରାତ୍ମକ ବାତାବରଣ ସୃଷ୍ଟି କରିବେ ବୋଲି ଭାରତ ଆଶାବାଦି ଥିଲା | 

ପ୍ରତିରକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜନାଥ ସିଂ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡର ଧର୍ଚୁଲା ସହରରୁ ଲିପୁଲେଖ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ 80 କିଲୋମିଟର ଦୀର୍ଘ ବିଶିଷ୍ଟ ଏକ ସଡକ ପଥର ଉଦଘାଟନ କରିବା ପରେ ନେପାଳ ଦ୍ଵାରା ଅଯଥାରେ କଳାପାଣି ପ୍ରସଙ୍ଗ ତୀବ୍ର ରୂପ ନେଇଥିଲା |ଏନେଇ ନେପାଳର ପ୍ରତିବାଦ ପରେ ତୀର୍ଥଯାତ୍ରୀ ଓ ବ୍ୟବସାୟୀ ମାନଙ୍କ ସୁବିଧା ଲାଗି ପାରମ୍ପରିକ ମାନସରୋବର ମାର୍ଗରେ ଏହି ରାସ୍ତା ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଏହା ଭାରତୀୟ ଭୂଖଣ୍ଡ ମଧ୍ୟରେ ରହିଛି ବୋଲି ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଥିଲା | 

ଏହାପୂର୍ବରୁ ନଭେମ୍ବର 2019ରେ ଜାମ୍ମୁ ଓ କାଶ୍ମୀରକୁ ଦୁଇଟି କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ବିଭାଜନ କରିବା ପରେ ଭାରତର ଏକ ନୂତନ ଆଞ୍ଚଳିକ ମାନଚିତ୍ର ଜାରି କରିବା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନେପାଳ ତୀବ୍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲା | ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମ୍ୟ ଭୂଖଣ୍ଡ ଭାବେ କଳାପାଣି, ଲିମ୍ପିୟାଧୁରା ଓ ଲିପୁଲେଖକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବା ନେଇ ନେପାଳ ଆପତ୍ତି ଉଠାଇଥିଲା ଯାହାକି ଭାରତର ପୂର୍ବ ମାନଚିତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଦର୍ଶାଯାଇଥିଲା | ଏହା ସ୍ମରଣ କରିଦିଆଯାଇପାରେ ଯେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଗୁଡିକ ଭାରତର ହିଁ ଅଂଶବିଶେଷ ଓ ଏହା ଭାରତର ଆଞ୍ଚଳିକ ମାନଚିତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଛି | ତେଣୁ ନେପାଳ ଦ୍ଵାରା ଏଭଳି ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଯୁକ୍ତିକର ପ୍ରତିକ୍ରିୟାର କୌଣସି ମୂଲ୍ୟ ନାହିଁ | 

ତେଣେ ନେପାଳ ଏନେଇ ତୀବ୍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ କରିବା ସହ ସୀମା ବିବାଦର ସମାଧାନ ଲାଗି ବୈଦେଶିକ ସଚିବ ସ୍ତରୀୟ କଥାବାର୍ତ୍ତା ପାଇଁ ଦାବି କରିଛି | ଦୁଇ ଦେଶ କୋଭିଡ19 ମହାମାରୀ ସଙ୍କଟ ଦେଇ ଗତି କରୁଥିବା ଯୋଗୁଁ ଏନେଇ କଥାବାର୍ତ୍ତା ଲାଗି ତାରିଖ ଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇପାରିନାହିଁ | ଏହି ବିବାଦୀୟ ଅଞ୍ଚଳକୁ ନେପାଳର ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବା ଲାଗି ସଂଶୋଧିତ ମାନଚିତ୍ର ଜାରି କରିବାକୁ ନେପାଳ ସଂସଦରେ ଏକ ବିଲ ଆଗତ କରିବାକୁ କେପି ଶର୍ମା ଓଲି ସରକାର ତତ୍ପରତା ଦେଖାଇଥିବା ବେଳେ ନେପାଳରେ ଶ୍ରୀ ଓଲି ଓ ଅନ୍ୟ ନେତାମାନେ କଥାବାର୍ତ୍ତା ଜରିଆରେ ଏହି ମାମଲାର ସମାଧାନ ହୋଇପାରିବ ବୋଲି ଏବେ ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ଵାସ କରନ୍ତି |

ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ ଗୃହିତ ହେବାର ଚାରି ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଜୁନ 10 ତାରିଖ 2020ରେ ନେପାଳ ସରକାର ବିବାଦୀୟ ଅଞ୍ଚଳ ସଙ୍କ୍ରାନ୍ତୀୟ ଐତିହାସିକ ତଥ୍ୟ ଓ ପ୍ରମାଣ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଲାଗି ଏକ ବିବେଷଜ୍ଞ ଦଳ ଗଠନ କରିଥିଲେ | ଏହି ବିଲ ନେପାଳ କ୍ୟାବିନେଟ ଦ୍ଵାରା ଅନୁମୋଦନ ଲାଭ କଲାପରେ ମଧ୍ୟ ବୋଧହୁଏ ନେପାଳ ନେତୃତ୍ଵଙ୍କ ମନରେ ସନ୍ଦେହ ଜାତ ହୋଇଛି ତେଣୁ ଏହି ଦଳ ଗଠନ କରାଯାଇଛି |

ଭାରତ ଓ ନେପାଳ ମଧ୍ୟରେ ପାରମ୍ପାରିକ ଭାବେ ଭୌଗୋଳିକ, ସାଂସ୍କୃତିକ, ଐତିହାସିକ ଓ ଦୃଢ ଧାର୍ମିକ ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି | ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଘନିଷ୍ଠ ଜନସମ୍ପର୍କ ମଧ୍ୟ ରହିଛି | ସେମାନଙ୍କର ଏକ ସୀମା ବିବାଦ ସମାଧାନର ପଦ୍ଧତି ଅଛି ଓ ଉଭୟଙ୍କ 98 ପ୍ରତିଶତ ସୀମା ସଙ୍କ୍ରାନ୍ତୀୟ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ହୋଇସାରିଲାଣି | ତେବେ ଦୁଇ ପଡୋଶୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ କୂଟନୈତିକ ଓ ରାଜନୈତିକ ସ୍ତରରେ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଉଭା ହୋଇଥିବା ଅଚଳାବସ୍ଥାର ଯଥାଶୀଘ୍ର ସମାଧାନ ହୋଇଯିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି | 

ମୂଳ ଲେଖା : ରତନ ସାଲଦି, ରାଜନୈତିକ ଭାଷ୍ୟକାର