Skip to main content

ଜେଦ୍ଦାହ ସଂଶୋଧନରେ ଭାରତର ଯୋଗଦାନ

ନିକଟରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଏକ ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରୀୟ ଭର୍ଚୁଆଲ୍ ବୈଠକ ପରେ ଭାରତ ଜିବୁଟି ଆଚରଣ ସଂହିତାରେ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ଦେଶ ଭାବରେ ଯୋଗ ଦେଇଛି । ଜାପାନ, ନରୱେ, ବ୍ରିଟେନ ଏବଂ ଆମେରିକାକୁ ନେଇ ଗଠିତ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଏକ ଅଂଶ । ଭାରତ 18 ମହାସାଗରୀୟ ଗୋଷ୍ଠୀ ସହିତ ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ଉନ୍ନତ ସାମୁଦ୍ରିକ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସହଯୋଗ ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଆଗ୍ରହୀ ।

ଜେଦ୍ଦାହ ସଂଶୋଧନ ହେଉଛି 2017 ରେ ଜିବୁଟି ଆଚରଣ ସଂହିତା ଦସ୍ତଖତକାରୀଙ୍କ ଦ୍ବାରା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିବା ଏକ ସଂଶୋଧିତ ଆଚରଣ ସଂହିତା । ଏହା ସାମୁଦ୍ରିକ ପରିବେଶର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ସୁରକ୍ଷା ନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ଜାତୀୟ ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଛି ଏବଂ ଆତଙ୍କବାଦ ସମେତ ଟ୍ରାନ୍ସନାଲ୍ ସଂଗଠିତ ଅପରାଧର ଦମନ ପାଇଁ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ଆହ୍ବାନ ଦେଇଛି । ସାମୁଦ୍ରିକ ଅଞ୍ଚଳରେ ବେଆଇନ କାର୍ଯ୍ୟରୁ ସାମୁଦ୍ରିକ ବାଣିଜ୍ୟକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଏବଂ ବନ୍ଦର ସୁବିଧାଗୁଡ଼ିକର ନିରାପଦ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ଏବଂ ବେଆଇନ ମତ୍ସ୍ୟଚାଷ ସମେତ ବେଆଇନ ସାମୁଦ୍ରିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଏହା ସୁରକ୍ଷା ନୀତି ପ୍ରଣୟନ କରିଛି । ଆହୁରି ମଧ୍ୟ, ଏହା ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀମାନଙ୍କୁ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରର ବିକାଶ ପାଇଁ ଏକ ଜାତୀୟ ରଣନୀତି ଏବଂ ରାଜସ୍ୱ, ରୋଜଗାର ଏବଂ ସ୍ଥିରତା ପାଇଁ ଏକ ସ୍ଥାୟୀ ‘ନୀଳ ଅର୍ଥନୀତି’ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛି ।

ଆଚରଣ ସଂହିତାକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ପାଇଁ ସହାୟତା ଏବଂ ବୈଷୟିକ ସହଯୋଗ ଯୋଗାଇବାକୁ ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି । ଏହା ସାମୁଦ୍ରିକ ପରିବେଶର ପରିଚାଳନା ପାଇଁ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥାଏ, ବିଶେଷକରି ସମୁଦ୍ରରେ ସୁରକ୍ଷା, ନିରାପତ୍ତା ଏବଂ ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଏବଂ ଏହା ଅଧିକ ଆଞ୍ଚଳିକ ସହଯୋଗକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ଏବଂ ଜାହାଜ ଡକାୟତି ଏବଂ ସଶସ୍ତ୍ର ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ବିରୋଧରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନକୁ ତ୍ବରାନ୍ବିତ କରିବା ପାଇଁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି । ସଦସ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ଏବଂ ଆଞ୍ଚଳିକ ଅଖଣ୍ଡତା ପାଇଁ ପାରସ୍ପରିକ ସମ୍ମାନ ଆଧାରରେ 2009 ରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିବା ଜିବୁଟି ଆଚରଣ ସଂହିତା ଉପରେ ଜେଦ୍ଦାହ ସଂଶୋଧନ ଆଧାରିତ ।


ଜିବୁଟି ଆଚରଣବିଧି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସାମୁଦ୍ରିକ ସଂଗଠନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଏକ ଆଞ୍ଚଳିକ ସାମୁଦ୍ରିକ ସୁରକ୍ଷା ସହଯୋଗ ଚୁକ୍ତି ଏବଂ ମୁଖ୍ୟତଃ ପଶ୍ଚିମ ଭାରତ ମହାସାଗର, ଆଡେନ୍ ଗଲ୍ଫ ଏବଂ ଲୋହିତ ସାଗରରେ ଜାହାଜ ଡକାୟତି ତଥା ସଶସ୍ତ୍ର ଡକାୟତି ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ନିବିଷ୍ଟ କରିଛି । ଜିବୁଟି ଆଚରଣ ସଂହିତା ଦସ୍ତଖତକାରୀମାନେ ଜାହାଜ ଡକାୟତି ତଥା ସଶସ୍ତ୍ର ଡକାୟତି ଘଟଣାରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଥିବା ଅଥବା ସନ୍ଦେହ କରାଯାଉଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଅନୁସନ୍ଧାନ, ଗିରଫ ଏବଂ ଦୋଷୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ କରିବାରେ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ସହମତ ହୋଇଛନ୍ତି ।


ଦସ୍ତଖତକାରୀମାନେ ସନ୍ଦିଗ୍ଧ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଏବଂ ଜବତ ପାଇଁ ଏକଜୁଟ ହେବାକୁ ରାଜି ହୋଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଡକାୟତି ତଥା ସଶସ୍ତ୍ର ଡକାୟତିର ଶିକାର ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ଜାହାଜ ଏବଂ ସମ୍ପତ୍ତି ଉଦ୍ଧାର ପାଇଁ ମିଳିତ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଛନ୍ତି । ଜିବୁଟି ଆଚରଣ ସଂହିତା ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ବାହାରେ ଥିବା ଦେଶର ନୌସେନା ବାହିନୀ ସହିତ ସହଭାଗୀ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି ଏବଂ ସୋମାଲିଆ ଉପକୂଳରେ ଡକାୟତି ସହିତ ମିଳିତ ଜାତିସଂଘ ସୁରକ୍ଷା ପରିଷଦର ସଂକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରଯୁଜ୍ୟ ଦିଗକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି । ମିଳିତ ଜାତିସଂଘର ସାଧାରଣ ସଭାର 63/111 ରେଜୋଲ୍ୟୁସନକୁ ବିଚାରକୁ ନିଆଯାଇଛି ଯାହା ସମୁଦ୍ରରେ ଟ୍ରାନ୍ସନାଲ୍ ସଂଗଠିତ ଅପରାଧ, ନିଶା ଔଷଧ ତଥା ସାଇକୋଟ୍ରୋପିକ୍ ପଦାର୍ଥର ବେଆଇନ କାରବାର, ପ୍ରବାସୀ ଭାରତୀୟଙ୍କ ଚୋରା ଚାଲାଣ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ନିରାପତ୍ତା ପ୍ରତି ବିପଦ ରହିଥବା ଦର୍ଶାଇଛି ।


ପଶ୍ଚିମ ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ଭାରତ ନିଜର ସ୍ଥିତି ବୃଦ୍ଧି କରୁଛି । ଚୀନ୍ ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ନିଜର ସାମରିକ ପ୍ରଭାବ ବିସ୍ତାର କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବାବେଳେ ଭାରତ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବରେ ଜିଦାହ ସଂଶୋଧନରେ ଯୋଗ ଦେଇଛି; ଯେହେତୁ ବେଜିଂର 2015 ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଧଳା କାଗଜ ନିକଟ ସମୁଦ୍ର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଠାରୁ ଦୂର ସମୁଦ୍ର ସୁରକ୍ଷା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବାକୁ ଆହ୍ବାନ କରିଛି । ଚୀନ୍ ପଶ୍ଚିମ ଭାରତ ମହାସାଗରର ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ରଣନୈତିକ ମହତ୍ତ୍ବକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇଛି ଏବଂ ଏକ ବିମାନ ପରିବହନକାରୀଙ୍କୁ ଡକ୍ କରିବା ପାଇଁ ଏହାର ଜିବୁଟି ନାଭାଲ୍ ବେସର କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି କରିଛି ଯାହା ଭାରତ ମହାସାଗରରେ ସାମରିକ ଭାବରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବ।


ଜେଦ୍ଦାହ ସଂଶୋଧନରେ ଯୋଗଦେବା ଦ୍ବାରା ଭାରତ ମଧ୍ୟପୂର୍ବ ଏବଂ ପୂର୍ବ ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶମାନଙ୍କ ସହ ସାମୁଦ୍ରିକ ସୁରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଯୋଗ କରିବାକୁ ଏକ ସୁଯୋଗ ଦେବା ସହ ନିଜର ସ୍ୱାର୍ଥ ରକ୍ଷା କରିବ । 2009 ମସିହାର ଭାରତୀୟ ସାମୁଦ୍ରିକ ଡ଼କ୍ଟ୍ରିନ୍ ଅନୁଯାୟୀ ଭାରତ ପାଇଁ ଦ୍ବିତୀୟ ମହତ୍ତ୍ୱ ଥିବା ଗଲ୍ଫ ଅଫ୍ ଆଡେନ୍ ଏବଂ ଲାଲ୍ ସାଗର ଭାରତୀୟ ନୌସେନା ପାଇଁ ପ୍ରାଥମିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଞ୍ଚଳରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି କାରଣ ଭାରତ ପଶ୍ଚିମ ଭାରତ ମହାସାଗର ପ୍ରବେଶ ପଥରେ ସମ୍ପର୍କ ବିକାଶ ପାଇଁ ଅଧିକ ଧ୍ୟାନ ଦେଉଛି । ଆଞ୍ଚଳିକ ସଂଯୋଗୀକରଣ ଏବଂ ଏକ ମୁକ୍ତ ତଥା ଖୋଲା ଇଣ୍ଡୋ-ପାସିଫିକ୍ ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ ଭାରତର ପଦକ୍ଷେପ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବ ।


ମୂଳଲେଖା: ଡକ୍ଟର ଲକ୍ଷ୍ମୀ ପ୍ରିୟା, ରିସର୍ଚ୍ଚ ଆନାଲିଷ୍ଟ,

ମନୋହର ପାରିକର ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ ଫର ଡିଫେନ୍ସ ଷ୍ଟଡିଜ୍ ଏବଂ ଆନାଲିସିସ୍, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ

Comments

Popular posts from this blog

କୋଭିଡ-19 ସଂଗ୍ରାମ ଲାଗି ଅଧିକ ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରିବା ପାଇଁ ଆହ୍ଵାନ ଦେଲେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ତାଙ୍କ ମାସିକ ରେଡିଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ “ମନ କି ବାତ” ର 65 ତମ ସଂସ୍କରଣରେ ଦେଶବାସୀଙ୍କୁ ଉଦବୋଧନ ଦେଇଛନ୍ତି | ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଦେଶ ଐକ୍ୟବଦ୍ଧ ହୋଇ କରୋନା ସଙ୍କଟର ମୁକାବିଲା କରୁଛି ଓ ଲକଡାଉନ କଟକଣା କୋହଳ କରାଯାଇ ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତିର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଭାଗ ଖୋଲିଦିଆଯାଇଥିବାରୁ ଅଧିକ ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରି ଆଗକୁ ଅଗ୍ରସର ହେବାକୁ ପଡିବ | ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯଥେଷ୍ଟ ପ୍ରତିଷେଧମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ସହ 200 ଟି ଟ୍ରେନ ଚଳାଚଳ କରିଛି | ବିମାନ ସେବା ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି ଓ ଉଦ୍ୟୋଗ କ୍ଷେତ୍ର ମଧ୍ୟ ସ୍ଵାଭାବିକ ଅବସ୍ଥାକୁ ଫେରୁଛି | କରୋନା ମୁକାବିଲା ବିରୁଦ୍ଧରେ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ଅବହେଳା ପ୍ରଦର୍ଶନ ନକରି ଦୁଇ ଗଜ ଦୂରତା ପାଳନ କରିବା ସହ ମାସ୍କ ପିନ୍ଧି ଯଥା ସମ୍ଭବ ଘରେ ରହିବାକୁ ସେ ସତର୍କ କରାଇଛନ୍ତି | ଅନେକ ବାଧା ବିଘ୍ନର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇ କରୋନା ସଙ୍କଟର ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ଜାରି ରହିଥିବା ଅହରହ ପରିଶ୍ରମ ଯେପରି ବୃଥାରେ ନଯାଉ ବୋଲି ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ ଜୋର ଦେଇକହିଛନ୍ତି | ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଦେଶବାସୀଙ୍କ ସଂକଲ୍ପ ଶକ୍ତି ସହିତ ଏବେ ସେବା ଶକ୍ତି ଯୋଡି ହୋଇଯାଇଛି ଏବଂ ଏହା ସହ ଭାରତ ଦୃଢତାର ସହ କରୋନା ବିରୁଦ୍ଧରେ ଲଢୁଛି | ‘ସେବା ପରମ ଧର୍ମ’ ଉକ୍ତି ସହ ଆମେ ବେଶ ପରିଚିତ ଓ ଏହି ମନୋଭାବ ନେଇ ଆମେ ଆଗେଇ ଚାଲିଛୁ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି | ଡାକ୍ତର, ...

ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତରେ ପ୍ରବାସୀଙ୍କ ଭୂମିକା

ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରୀ ଡକ୍ଟର ଏସ ଜୟଶଙ୍କର ଷୋଡ଼ଶ ତମ ପ୍ରବାସୀ ଭାରତୀୟ ଦିବସ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ‘ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତ ଭାରତରେ ପ୍ରବାସୀଙ୍କ ଭୂମିକା’ ଶୀର୍ଷକ ଅଧିବେଶନକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରିଛନ୍ତି । ଡ ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି, ଆତ୍ମନିର୍ଭର ପ୍ରସଙ୍ଗର ଆଭିମୁଖ୍ୟ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ପ୍ରଭାବକୁ ଆଲୋକିତ କରିଥାଏ । ଏହା ମଧ୍ୟ ପ୍ରବାସୀଙ୍କ ସହିତ ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସଂଯୋଗ ପାଇଁ ନୂତନ ଉପାୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ । ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଅଧିକ ଜାତୀୟ ଦକ୍ଷତା ଗଠନ କରିବା ଯାହା ଦ୍ବାରା ଆମେ ବିଶ୍ୱ ସହିତ ଏକ ମଜଭୁତ ଯୋଗଦାନ କରିପାରିବା । ସର୍ବୋପରି, ଏହା ଏକ ପ୍ରଶଂସନୀୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ । କିନ୍ତୁ କୋଭିଡ-19 ମହାମାରୀର ଅଭିଜ୍ଞତା ଅଧିକ ବିଶ୍ୱସ୍ତ, ସ୍ଥିର, ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ଉପେକ୍ଷିତ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ବୁଝାଇ ଦେଇଛି । ସେହି ପ୍ରୟାସରେ ଉଭୟ ପକ୍ଷଙ୍କୁ ଜଡିତ କରିବା ସ୍ୱାଭାବିକ । ରାଷ୍ଟ୍ର ନିର୍ମାଣରେ ଭାରତୀୟ ଉତ୍ସାହ ସର୍ବଦା ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ଯୋଗଦାନ ଦେଇଆସୁଛି । ଦ୍ୱିତୀୟତଃ ନିଜ ନିଜ ସମାଜରେ ସମସ୍ତେ ଉଚ୍ଚକୋଟୀର ଉତ୍ସ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା, କୁଶଳ କାର୍ଯ୍ୟଶୈଳୀ ଏବଂ ଅଭିନବତା ଆଣିପାରିବେ । ତୃତୀୟତଃ ସେମାନେ ଏହି ଉଚ୍ଚାଭିଳାଷୀ ଅଭ୍ୟାସକୁ ବାସ୍ତବରେ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଛାପ ଛାଡ଼ିବାରେ ରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିପାରିବେ । ମନ୍ତ୍ରୀ ଆଶା କରିଛନ୍ତି ଯେ...

ନେପାଳ ସମ୍ପ୍ରତ୍ତି ନେଇଥିବା ଏହାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ପୁନର୍ବିଚାର କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି

ଭାରତ ସହ ନେପାଳର ବହୁମୂଖୀ ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି ଯାହାକୁ ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନର ଏପରି କୌଣସି କ୍ଷେତ୍ର ନାହିଁ ଯାହା ସହ ଯୋଡା ଯାଇପାରିବ ନାହିଁ | ଏହିପରି ନିବିଡ ସମ୍ପର୍କ ବିଶ୍ଵର କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେନାହିଁ | କିନ୍ତୁ ସମ୍ପ୍ରତ୍ତି ନେପାଳ ରାଜନୀତିରେ ଭାରତ ବିରୋଧୀ ଜାତୀୟତାବାଦର ଉଦ୍ରେକ ହୋଇଛି | ନିକଟ କିଛି ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ଏହିଭଳି ରାଜନୀତି ପାଇଁ ଭୌଗୋଳିକ ଓ ଐତିହାସିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ନିବିଡ ଥିବା ଭାରତ-ନେପାଳ ସମ୍ପର୍କ ଏକ ଘଡିସନ୍ଧି ମୂହୁର୍ତ୍ତ ଦେଇ ଗତି କରୁଛି ଏବଂ ମାତ୍ର ଏକ ସାମାନ୍ୟ କାରଣରୁ ଏହା ଏକ ବଡ ଚାଲେଞ୍ଜ ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଛି | ଗତ ସପ୍ତାହରେ ନେପାଳ ଏହାର ସମ୍ବିଧାନରେ ସଂଶୋଧନ କରିବା ସହ ଭାରତର ସାର୍ବଭୌମ୍ୟ ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରି ଏହାର ନୂତନ ମାନଚିତ୍ର ଜାରି କରିବା ପରେ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନାର ସୂତ୍ରପାତ ହୋଇଥିଲା | ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ଗୁଡିକ ହେଲା ଚୀନ ସୀମା ନିକଟସ୍ଥ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡର କଳାପାଣି, ଲିପୁଲେଖ ଓ ଲିମ୍ପ୍ୟାଧୁରା ଯେଉଁ ମାର୍ଗ ଦେଇ ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ କୈଳାଶ ମାନସରୋବର ଯାତ୍ରା କରାଯାଇଆସୁଛି | ଏହି ମାନଚିତ୍ରର ଏକ ବାହ୍ୟରେଖା ନେପାଳର ଜାତୀୟ ପ୍ରତୀକରେ ରହିଛି | ଭାରତୀୟ ଭୂଖଣ୍ଡକୁ ସାମିଲ କରି ଏକତରଫା ଭାବେ ନୂଆଁ ମାନଚିତ୍ର ଜାରିକରାଯାଇଛି ଯାହାକି ଆଦୌ ଗ୍ରହଣୀୟ ନୁହେଁ ଏବଂ ଏହାକୁ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଏଡାଇ ଦିଆଯାଇପାରିଥାନ୍ତା | ନେପାଳ ଏହାର ନାଗରିକତା ଆଇନର...