ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶ ଗୁଡିକ ସହ ଭାରତ ଏହାର ସମ୍ପର୍କ ସୁଦୃଢ କରିବାରେ ଲାଗିଛି

ଭାରତ ଆଫ୍ରିକା ସହ ଏହାର ସମ୍ପର୍କ ସୁଦୃଢ କରିବାରେ ଲାଗିଛି | ମୋଦି ସରକାର ଦ୍ଵିତୀୟ ଥର ପାଇଁ ଦାୟିତ୍ଵ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପରେ ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଭି. ମୁରଲୀଧରନଙ୍କୁ 3-ଦିନିଆ ନାଇଜେରିଆ ଗସ୍ତରେ ପଠାଇବା ନିଷ୍ପତି ଏହା ଦ୍ଵାରା ସ୍ପଷ୍ଟ ପ୍ରତୀୟମାନ ହୋଇପାରିଛି | ‘ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ’ ପାଳନରେ ଯୋଗ ଦେବା ସହ ଶ୍ରୀ ମୁରଲୀଧରନ ନାଇଜେରିଆ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମହମ୍ମଦୁ ବୁହାରୀ, ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ୟେମି ଓସିନବାଜୋଙ୍କ ସମେତ ନାଇଜେରିଆ ନେତୃବୃନ୍ଦଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ ଆଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି | ଏହି ସମାରୋହରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିବା କିଛି ଆଫ୍ରିକୀୟ ନେତା ମାନଙ୍କ ସମେତ ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଭି. ମୁରଲୀଧରନ, ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା, ନାଇଜର, ଇଥିଓପିଆ ଏବଂ ଇଜିପ୍ଟର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ମାନଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ ଆଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି |

ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁଯାୟୀ ଏହି ଗସ୍ତ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ନିବିଡ ଓ ସୁଦୃଢ ସମ୍ପର୍କ ଥିବା ପ୍ରତିଫଳନ କରିଛି | 2007 ମସିହାରେ ଭାରତ-ନାଇଜେରିଆ ସମ୍ପର୍କ ଏକ ଭାଗୀଦାରୀ ସମ୍ପର୍କକୁ ଉନ୍ନୀତ ହୋଇଛି ଏବଂ ଉଭୟ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଦୃଢ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ସହଯୋଗ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି | 2017-18 ରେ ଦ୍ଵିପକ୍ଷୀୟ ବାଣିଜ୍ୟ 11.76 ବିଲିୟନ ଡଲାର ହୋଇଛି ଏବଂ ବହୁ ସଂଖ୍ଯାରେ ଭାରତୀୟ ବସବାସ କରୁଥିବା ରାଷ୍ଟ୍ର ନାଇଜେରିଆ, ଆଫ୍ରିକାରେ ଆମର ସର୍ବବୃହତ ବାଣିଜ୍ୟ ସହଭାଗୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ହୋଇଛି |

ବିଶ୍ଵ ସ୍ତରରେ ଭାରତ ମଧ୍ୟ ନାଇଜେରିଆର ସର୍ବବୃହତ ବାଣିଜ୍ୟ ସହଭାଗୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ହୋଇଛି ଏବଂ ଏହି ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶ ଭାରତକୁ ଅଶୌଧିତ ତୈଳ ଯୋଗାଣରେ ପଞ୍ଚମ ସର୍ବବୃହତ ରାଷ୍ଟ୍ର ଓ ଏଲଏନଜି ଯୋଗାଣରେ ଦ୍ଵିତୀୟ ସର୍ବବୃହତ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବେ ରହିଛି | ବାସ୍ତବରେ ଭାରତର ଶକ୍ତି ସୁରକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ନାଇଜେରିଆର ଗୁରୁତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ରହିଛି | ଭାରତ ଏହାର ଅଶୌଧିତ ତୈଳ ଆବଶ୍ୟକତାର ଶତକଡା 12 ଭାଗ ନାଇଜେରିଆରୁ ଆମଦାନୀ କରିଥାଏ | 2016-17 ମସିହାରେ ମୋଟ 65 ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ପରିମାଣ ମୂଲ୍ୟର ଆମଦାନୀରୁ କେବଳ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ପଦାର୍ଥ ଆମଦାନୀ ପରିମାଣ ମୂଲ୍ୟ 7.46 ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ଥିଲା | ଶ୍ରୀ ମୁରଲୀଧରନଙ୍କ ପରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ ଆସନ୍ତା ମାସରେ ପଶ୍ଚିମ ଆଫ୍ରିକା ଗସ୍ତରେ ଯିବାର ଆଶା କରାଯାଉଛି |

ଭାରତ ଏବଂ ଆଫ୍ରିକୀୟ ଦେଶ ଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ସୁଦୃଢ କରିବା ନିମନ୍ତେ, ବିଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଅନେକ ଦୃଢ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିଛି | 2014 ଏବଂ 2018 ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ଭାରତରୁ ଆଫ୍ରିକା ମହାଦେଶକୁ 25 ଟି ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରୀୟ ଦ୍ବିପକ୍ଷୀୟ ଗସ୍ତ ହୋଇଥିଲା |

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଭାରତ ସରକାର ଆଫ୍ରିକା ସହ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତର ସମ୍ପର୍କ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେଉଛନ୍ତି | ଚଳିତ ବର୍ଷର ଶେଷାର୍ଦ୍ଧରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ 'ଭାରତ-ଆଫ୍ରିକା ଫୋରମ ସମ୍ମିଳନୀ' ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ | ଏହି ସମ୍ମିଳନୀରେ ପ୍ରାୟ 40ଟି ଦେଶର ରାଷ୍ଟ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଓ ସରକାରଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଯୋଗ ଦେବାର ଆଶା କରାଯାଉଛି |

ଏଠାରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇପାରେ ଯେ, NDA ସରକାରଙ୍କର ପ୍ରଥମ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସମୟରେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ରାମ ନାଥ କୋବିନ୍ଦ, ଉପ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏମ. ଭେଙ୍କିଆ ନାଇଡୁ ଏବଂ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ଅନେକ ଆଫ୍ରିକୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ଗୁଡିକୁ ବିଭିନ୍ନ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଗସ୍ତ କରିଛନ୍ତି | 2015 ମସିହାରେ ଭାରତ ଦ୍ୱାରା ଆୟୋଜିତ ଆଫ୍ରିକା ଫୋରମ ସମ୍ମିଳନୀରେ 41 ଟି ଦେଶର ରାଷ୍ଟ୍ର ମୁଖ୍ୟ ଓ ସରକାରଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଅଂଶ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ | ଜାତିସଂଘ ନିରାପତ୍ତା ପରିଷଦରେ ଭାରତର ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟତା ସକାଶେ ଆଫ୍ରିକାର 55 ଟି ଦେଶର ଗୁରୁତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଥିବା ବିଷୟ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ମାନେ ମତାମତ ଦେଇଛନ୍ତି |

ଏଠାରେ ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ଯେ 2015 ମସିହାରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ଭାରତ-ଆଫ୍ରିକା ଫୋରମ ସମ୍ମିଳନୀରେ 10 ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ଋଣ ରିହାତି ହାରରେ ଏବଂ 600 ମିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ସହାୟତା ପାଣ୍ଠି ଯୋଗାଇଦେବାକୁ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ପ୍ରତିଶୃତି ଦେଇଥିଲା | ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତୀୟ କମ୍ପାନୀ ଗୁଡିକ ଆଫ୍ରିକାରେ 54 ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ପୁଞ୍ଜି ନିବେଶ କରିସାରିଛନ୍ତି | ଏହି ମହାଦେଶ ସହିତ ଆମର ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ମଧ୍ୟ ବର୍ତ୍ତମାନ 62 ବିଲିୟନ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରରୁ ଅଧିକ ହୋଇଛି | ଭାରତକୁ ଆଫ୍ରିକାର ରପ୍ତାନୀ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି | 2018 ରୁ 2021 ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ଆଫ୍ରିକା ମହାଦେଶରେ 18 ଟି ନୂଆ ଦୂତାବାସ ଖୋଲାଯିବା ବିଷୟ ଗତବର୍ଷ ସରକାର ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି |

ଅନେକ ଉପକୂଳବର୍ତ୍ତୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ଗୁଡିକ ସମେତ ଭାରତ-ଆଫ୍ରିକା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କକୁ ନିରନ୍ତର ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ହାସଲ ଉପରେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଆଯାଉଛି | ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଆପୋଷ ସ୍ୱାର୍ଥ ସମ୍ବଳିତ କ୍ଷେତ୍ର ଗୁଡିକ ସମେତ ପ୍ରମୁଖ ଗୋଷ୍ଠୀ ବ୍ରାଜିଲ, ଋଷ, ଭାରତ, ଚୀନ ଏବଂ ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା (BRICS), ଭାରତ-ବ୍ରାଜିଲ-ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା (IBSA)ରେ, ଜାତିସଙ୍ଘ ନିରାପତ୍ତା ପରିଷଦ ଆସନ, ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କଥାବାର୍ତ୍ତା ଏବଂ ବିଶ୍ବ ବାଣିଜ୍ୟ ସଙ୍ଗଠନ (WTO) ଆଦି ବୁଝାମଣା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଆଫ୍ରିକା ସହ ସହଯୋଗର ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ମହତ୍ତ୍ୱ ରହିଛି | ଭାରତ ଏବଂ ଆଫ୍ରିକୀୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ଗୁଡିକ ସହ ବର୍ତ୍ତମାନ ସାମୁଦ୍ରିକ ସହଯୋଗ କ୍ଷେତ୍ରର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦକ୍ଷତା ଉପରେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଆଯାଉଥିବା କୁହାଯାଇଛି |

ମୂଳ ଲେଖା : ବିନୀତ ୱାହି, ସାମ୍ବାଦିକ

ଅନୁବାଦ : ଅନୀଲ କୁମାର ପଟ୍ଟନାୟକ