ଭାରତ ଏବଂ ଉଜବେକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ନିରାପତ୍ତା ସଂପର୍କ ବୃଦ୍ଧି

ଭାରତ ଏବଂ ଉଜବେକିସ୍ତାନର ସନ୍ତ୍ରାସବାଦ ନିରୋଧି ସଂଯୁକ୍ତକାର୍ଯ୍ୟବାହି ଗୋଷ୍ଠିର ଅଷ୍ଠମ ବୈଠକ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ହୋଇଛି | ଦୁଇଦେଶର ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନେ ସୀମା ପାର ସନ୍ତ୍ରାସବାଦ ଏବଂ ନିଜ ନିଜଅଞ୍ଚଳରେ ଓ ବିଶ୍ବର ଅନ୍ୟ ଭାଗରେ ସନ୍ତ୍ରାସବାଦି ଗୋଷ୍ଠି ଦ୍ବାରାଚଳାଯାଉଥିବା ସନ୍ତ୍ରାସବାଦ ଗତିବିଧିର ବିପଦ ଉପରେ ଆଲୋଚନାହେଲା | ବୈଠକରେ ସନ୍ତ୍ରାସବାଦ, ମୌଳବାଦ, ସନ୍ତ୍ରାସବାଦଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବ୍ଯବହାର କରାଯାଉଥିବା ଇଣ୍ଟରନେଟ ଏବଂ ବିଦେଶିସନ୍ତ୍ରାସବାଦିଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟାର୍ପଣ ଓ ଅନ୍ୟ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜଗୁଡିକ ବିଷୟରେ ସୂଚନାଆଦାନପ୍ରଦାନ କରାଗଲା ଓ ଆଲୋଚନା ହେଲା | ଏହା ସହିତ ଦ୍ବିପକ୍ଷୀୟସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନା ହେଲା |

ବୈଠକ କାଳରେ ଜାତି ସଂଘ, ସାଂଘାଇ ସହଯୋଗ ସଂଗଠନ, ଆଞ୍ଚଳିକସନ୍ତ୍ରାସବାଦରୋଧି ସଂରଚନା ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ହେରଫେର ଓ ସନ୍ତ୍ରାସବାଦପାଇଁ ପାଣ୍ଠି ସଂଗ୍ରହକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଗଠିତ ୟୁରେସିଆ ସଂଗଠନ ପରିଅନ୍ୟ ବହୁ ପକ୍ଷୀୟ ମଂଚରେ ସହଯୋଗ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନାହେଲା | 2017ରୁ ଭାରତ ସାଂଘାଇ ସହଯୋଗ ସଂଗଠନର ସ୍ଥାୟୀ ସଦସ୍ୟରହିଛି | ଗତମାସ ବିଶକେକରେ ହୋଇଥିବା ସାଂଘାଇ ସହଯୋଗସଂଗଠନର 19ତମ ବୈଠକରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦି ଯୋଗଦେଇ କହିଥିଲେ ଯେ ଆଞ୍ଚଳିକ ସନ୍ତ୍ରସବାଦରୋଧି ସଂରଚନାକୁସନ୍ତ୍ରାସବାଦର ଲୋପ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଦରକାର |

ନିରାପତ୍ତା ସହଯୋଗ ସହିତ ଭାରତ ଏବଂ ଉଜବେକିସ୍ତାନ ନିଜରରାଜନୈତିକ ଏବଂ ଅର୍ଥନୈତିକ ସକ୍ରିୟତାକୁ ମଧ୍ୟ ବଢାଇଛନ୍ତି | ଦୁଇ ଦେଶମଧ୍ୟରେ ନିୟମିତ ବୈଠକ ମଧ୍ୟ ହେଉଛି | 2015ରେ ଶ୍ରୀ ମୋଦି ନିଜର ମଧ୍ୟଏସିଆ ଗସ୍ତ କାଳରେ ଉଜବେକିସ୍ତାନ ଯାଇଥିଲେ ଦ୍ବିପକ୍ଷୀୟସଂପର୍କର ସୁଦୃଢିକରଣ ପାଇଁ ଉଜବେକିସ୍ତାନର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମଧ୍ୟ 2018ରୁଦୁଇଥର ଭାରତ ଆସିଲେଣି |2018 ଅକ୍ଟୋବର 1 ଏବଂ 2019 ଜାନୁଆରୀରେ ସେ ଭାରତ ଆସିଥିଲେ |

ନିଜର ଭୌଗୋଳିକ ସ୍ଥିତି ଯୋଗୁଁ ମଧ୍ୟ ଏସିଆରେ ଉଜବେକିସ୍ତିାନରଗୁରୁତ୍ବ ରହିଛି | ଏହି ଦେଶରେ 3 କୋଟି 30 ଲକ୍ଷ ଲୋକ ରୁହନ୍ତି ଯାହାକିଏହି ଅଞ୍ଚଳର ସବୁଠୁ ଅଧିକ ଜନସଂଖ୍ୟା | ଉଜବେକିସ୍ଥାନ ଏପରି ଏକଦେଶ ଯାହାର ସୀମା ମଧ୍ୟ ଏସିଆର ପ୍ରାୟ ସବୁ ଦେଶ ସହିତ ରହିଛି | ଉଜବେକିସ୍ତିାନ ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଭାଗିଦାରୀ ମଧ୍ୟ | ଭାରତ ଏବଂଉଜବେକିସ୍ତାନ ଆଫଗାନିସ୍ଥାନରେ ଶାନ୍ତି ଏବଂ ସ୍ଥିରତା ଚାହାନ୍ତି | ଉଜବେକିସ୍ତାନରେ ହିଁ ଭାରତ ଏବଂ ମଧ୍ୟ ଏସିଆର ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କମଧ୍ୟରେ ଚଳିତ ବର୍ଷ ଜାନୁୟାରୀରେ ହୋଇଥିଲା |

ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତମ ସଂପର୍କ ଥିବା ସତ୍ତ୍ବେ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାରବହୁତ କମ ରହିଛି | ଭାରତର ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅନୁଯାୟୀ 2018-19ରେ 328.12 ମିଲିୟନ ଡଲାରର ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ହୋଇଥିଲାଯାହାକି ଶତକଡା 40 ଭାଗ ବୃଦ୍ଧି ଘଟିଛି | ଦୁଇ ଦେଶ 2020 ସୁଦ୍ଧା ଦ୍ବିପକ୍ଷୀୟକାରବାର ଏକ ଟ୍ରିଲିୟନ ଡଲାର କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି |

ଭାରତ ଉଜବେକିସ୍ତାନ ପାଇଁ 200 ମିଲିୟନ ଡଲାର ଋଣ ଘୋଷଣା କରିଛିଉଭୟ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି | ଉଜବେକିସ୍ତାନ ଭାରତଠାରୁ ସୂଚନା ଜ୍ଞାନକୌଶଳ, ଶିକ୍ଷା, ଔଷଧ, କୃଷି, ଉଦୌଗ ତଥା ପର୍ଯ୍ୟଟନକ୍ଷେତ୍ରରେ ନିବେଶ ଚାହୁଁଛି | ମଧ୍ୟ ଏସିଆରୁ ସମୁଦ୍ର କିମ୍ବା ଆକାଶ ମାର୍ଗରେସିଧା ସଂପର୍କ ନଥିବା କାରଣରୁ ଆର୍ଥିକ ଗତିବିଧିରେ ମୁଖ୍ୟତ ବାଧା ଉପୁଜୁଛି| ଦୁଇ ଦେଶ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସଂପର୍କ ବୃଦ୍ଧି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି | ଉଜବେକିସ୍ତାନ, ତୁର୍କମେନିସ୍ତାନ, ଓମାନ ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବାଆଶଗାବାଦ ଯୋଗାଯୋଗ ସଂଯୋଗ ଜୋନ ପାଇଁ ବୁଝାମଣାରେ ଭାରତସାମିଲ ହୋଇଛି ଏବଂ ଇରାନର ଚବାହାର ବନ୍ଦରରେ ମଧ୍ୟ ନିବେଶ କରିଛି| ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଉତ୍ତର-ଦକ୍ଷିଣ ପରିବହନ କରିଡର ମଧ୍ୟ ଏକ ଏପରିବହୁପକ୍ଷୀୟ ପଦକ୍ଷେପ ଯାହା ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଏବଂ ମଧ୍ୟ ଏସିଆରୁ ଭାରତରସଂପର୍କକୁ ସହଜ କରିପାରେ |



ମୂଳ ଲେଖା : ଡକ୍ଟର ଅହତର ଜଫର

ଭାବାନୁବାଦ: ରାମଚଂଦ୍ର ନାଥ