ପ୍ରଗତି ଲାଗି ସଂକେତ ଦେଇଛି ଭାରତ ଅର୍ଥନୈତିକ ସମ୍ମିଳନୀ

ଭାରତର ନୀତିଗତ ସମାଧାନ ଏକ ପୁନଃ ଫଳଦାୟକ , ସମଷ୍ଟିଗତ ଓ ସ୍ଥାୟୀ ଅର୍ଥନୀତିର ଏକ ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ଦ୍ଵାରା ଅନୁପ୍ରାଣିତ ଅଟେ ଯାହାକି ଏକ ମଜବୁତ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଏକ ଦଶ ଟ୍ରିଲିୟନ ଡଲାର ଅର୍ଥନୀତିରେ ପରିଣତ କରିବା ଲାଗି ଏକ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ନିଶ୍ଚିତ କରିବ | ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ଭାରତୀୟ ଉଦ୍ୟୋଗ ସଂଘ (ସିଆଇଆଇ) ଦ୍ଵାରା ମିଳିତ ଭାବେ ଆୟୋଜିତ ଭାରତ ଅର୍ଥନୈତିକ ଶିଖର ସମ୍ମିଳନୀରେ ନିଜ ବକ୍ତବ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିବା ବେଳେ ବିଶ୍ଵ ଅର୍ଥନୈତିକ ଫୋରମର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ବର୍ଜ ବ୍ରେଣ୍ଡ ଏକଥା କହିଥିଲେ | ସବୁଠୁ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ କଥା ହେଲା ଏହି ଶିଖର ବୈଠକରେ ଭାଗ ନେଉଥିବା ଅଧିକାଂଶ ବିଦେଶୀ ଓ ଦେଶୀୟ ନେତା ତଥା ବ୍ୟବସାୟିକ ଅଧିକାରୀ ମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗଦାନକାରୀ ମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ବକ୍ତବ୍ୟ ପ୍ରତି ସମର୍ଥନ ଜଣାଇଥିଲେ | ଏକଥା ଉପରେ ସର୍ବସମ୍ମତି ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ଯେ “ଭାରତ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଚାଲେଞ୍ଜ ଗୁଡିକର ସମାଧାନ କରି ଏକ ବୈଶ୍ଵିକ ନେତା ଭାବେ ଉଭା ହୋଇ ବିଶ୍ଵର ଅନ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ଗୁଡିକ ପାଇଁ ଏକ ରୋଲ ମଡେଲ ଓ ପ୍ରେରଣାର ସ୍ରୋତ ଭାବେ ନିଜକୁ ସ୍ଥାପିତ କରିପାରିବ |”

ଏହି ଅବସରରେ ବିଶ୍ଵ ଅର୍ଥନୈତିକ ଫୋରମର ପରିଚାଳନା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ସରିତା ନାୟାର କହିଥିଲେ ଯେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଗୁଡିକର ବିଲୟ ଓ କର୍ପୋରେଟ ଟିକସ ହ୍ରାସ ଭଳି ସଂସ୍କାରମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ଯୋଗୁଁ ପୁଞ୍ଜିନିବେଶ ଲାଗି ଭାରତ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଗନ୍ତବ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ ପାଲଟିଛି | କର୍ପୋରେଟ ଦର ହ୍ରାସ ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥା ଲାଗି ନିହାତି ଜରୁରୀ ଥିଲା | ଏବେ ଭାରତ ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆନ ରାଷ୍ଟ୍ର ସହ ସମକକ୍ଷ ହୋଇପାରିଛି ଏବଂ ଦେଶୀୟ ବଜାରର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଏକ ମଜବୁତ ପ୍ରତିଦ୍ଵନ୍ଦୀ ଭାବରେ ଉଭା ହୋଇଛି |

ବାଙ୍ଗଲାଦେଶ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶେଖ ହାସିନା ଆଞ୍ଚଳିକ ଜାତୀୟ ଓ ଭାଷାଗତ ବିବିଧତା ସତ୍ତ୍ୱେ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରର ବହୁଳତାର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଶକ୍ତି ର ଫାଇଦା ଉଠାଇ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବା ଦାରିଦ୍ର୍ୟତା ଭଳି ସାଧାରଣ ଚାଲେଞ୍ଜ ଗୁଡିକର ମୁକାବିଲା ଲାଗି ମିଳିମିଶି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉପରେ ଦୃଢୋକ୍ତି ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ | ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ବାଙ୍ଗଲାଦେଶ ରେ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତୀୟ ବାଣିଜ୍ୟ କାରବାର ଲାଗି ବହୁତ ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି | ଶ୍ରୀମତୀ ହସିନା କହିଛନ୍ତି ଯେ ଢାକା, ବିଶେଷକରି ବ୍ୟାପାର ଓ ନିବେଶ ଏକକାଳୀନ କରିବାକୁ ଚାହେଁ ଯଦ୍ୱାରା କି ଭାରତୀୟ ନିବେଶକ ମାନେ ବାଙ୍ଗଲାଦେଶରେ ଉଦ୍ୟୋଗ ସ୍ଥାପନ କରିପାରିବେ ଓ ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଉନ୍ନତ ଯୋଗାଯୋଗ ର ଫାଇଦା ଉଠାଇ ଭାରତ ର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ରାଜ୍ୟ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ଆସିଆନ ଦେଶ ଗୁଡିକୁ ଉତ୍ପାଦର ରପ୍ତାନି କରାଯାଇପାରିବ | ଇସଲାମାବାଦ, ରାଜନୈତିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଆଳରେ ଅର୍ଥନୈତିକ ସହଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି ଉପରେ ଆଗ୍ରହ ପ୍ରକାଶ କରୁନଥିବାରୁ ସାର୍କ ଆଞ୍ଚଳିକ ବ୍ୟାପାର ରାଜିନାମା ର ଅଚଳାବସ୍ଥାକୁ ଦୂର କରିବା ଲାଗି ଏହା ଏକ ଉତ୍ତମ ମାଧ୍ୟମ ବୋଲି ବିଶ୍ଳେଷକ ମାନେ ମତ ଦେଇଛନ୍ତି |

ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଡଃ ଏସ ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜଣକୁ ଛାଡିଦେଲେ ଆମ ପାଇଁ ସମଗ୍ର ପଡୋଶୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭଲ | ଭାରତ ଏହାର ପଡୋଶୀ ରାଷ୍ଟ୍ର ମାନଙ୍କ ସହ ଉତ୍ତମ ଆଞ୍ଚଳିକ ସହଯୋଗ ସମ୍ପର୍କ ରହିଛି ଓ ମଧୁର ସମ୍ପର୍କ ରଖିବା ପାଇଁ ସବୁମନ୍ତେ ପ୍ରୟାସ କରେ | ଡଃ ଜୟଶଙ୍କର ଯଦିଓ କୌଣସି ଦେଶର ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ କରିନଥିଲେ ତେବେ ମଧ୍ୟ ଏହା ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରତି ସ୍ପଷ୍ଟ ଇଙ୍ଗିତ ହୋଇଥିଲା | ପାକିସ୍ତାନ କାଶ୍ମୀର ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟକରଣ କରିବା ପାଇଁ ବିଶ୍ଵ ପଟଳରେ ବାରମ୍ବାର ଉତ୍ଥାପନ କରିଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଏହାର ବୃଥା ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇଥିବା ବେଳେ କାଶ୍ମୀର ପ୍ରସଙ୍ଗ ଭାରତର ଏକ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ମାମଲା ବୋଲି ବିଶ୍ଵ ସମୁଦାୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିସାରିଛି |

ଆମେରିକାର ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ୱିଲବୁର ରୋସ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେରିକା ଓ ଭାରତ ମଧ୍ୟରେ ବହୁ ଦିନ ହେଲା ଏକ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତି ସ୍ଵାକ୍ଷର ନହେବାର କୌଣସି କାରଣ ନଥିଲା | ଭାରତର ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ପିୟୁଷ ଗୋଏଲ ଏପ୍ରସଙ୍ଗ ଉତଥାପନ କଲାରୁ ସେ ଏକଥା ଦୋହରାଇଥିଲେ | ଏହା ଉଭୟ ଦେଶର ବଜାରରେ ଦେଶୀୟ ଉତ୍ପାଦ ର ଦ୍ଵିପକ୍ଷୀୟ ସମସ୍ୟା ଗୁଡିକ ର ତୁରନ୍ତ ସମାଧାନ ପାଇଁ ଆଶା ଉଜ୍ଜୀବିତ ହୋଇଛି | ଆମେରିକାର ବାଣିଜ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ରୋସ କହିଥିଲେ ଯେ ଭାରତ ଯଦି ବିକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପଛରେ ରହିବାକୁ ଚାହୁଁନାହିଁ ତେବେ ଏହାକୁ ଇ-କମର୍ଷ ମାଧ୍ୟମରେ ଶସ୍ତା ଉତ୍ପାଦକୁ ଲୋକମାନଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ଲାଗି ଏହାର ଛୋଟ ଖୁଚୁରା ବେପାରୀ ମାନଙ୍କ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ସନ୍ତୁଳିତ କରିବାକୁ ପଡିବ | ତେଣେ ଶ୍ରୀ ଗୋଏଲ କହିଥିଲେ ଯେ ଇ-କମର୍ଷ ବ୍ୟାପାରି ମାନଙ୍କୁ ନିଜ ‘ଧନ ଓ ବାହୁ ବଳରେ’ ମୂଲ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରି ଭାରତର ଘରୋଇ ଛୋଟ ବେପାରୀ ମାନଙ୍କ ଆଜୀବିକା ସୁରକ୍ଷା ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଦିଆଯିବ ନାହିଁ |

ନୀତି ଆୟୋଗ ର ସିଇଓ ଅମିତାଭ କାନ୍ତ, କର୍ପୋରେଟ ଶୁଳ୍କ ଦର ହ୍ରାସ, ରାଷ୍ଟ୍ରାୟାତ ବ୍ୟାଙ୍କ ଗୁଡିକୁ ପୁଞ୍ଜି ଯୋଗାଣ ଓ ସମ୍ପତ୍ତି ମୁଦ୍ରାକରଣକୁ ଗୁରୁତ୍ଵ ଦେବା ଆଦି ପଦକ୍ଷେପ ବିଷୟରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ ଓ ଦେଶର ଅର୍ଥବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଧାରିବା ଲାଗି ଆଗାମୀ ଦିନରେ ବିଭିନ୍ନ ସଂସ୍କାର ମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରାଯିବ ବୋଲି ସଙ୍କେତ ଦେଇଥିଲେ | ଗତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥନୀତି ପ୍ରାୟ 7.5 ପ୍ରତିଶତ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି ବୋଲି ସେ ପ୍ରମୁଖତାର ସହ କହିଥିଲେ |

ଏହି ଦୁଇ ଦିନିଆ ଭାରତ-କେନ୍ଦ୍ରିତ ଆର୍ଥିକ ସମ୍ମିଳନୀରେ ଭାରତ ଏହାର ନାଗରିକ ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିରନ୍ତର ବିକାଶ ନିଶ୍ଚିତ କରିବା ଲାଗି ଦ୍ରୁତ ବିକାଶ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ଵାରୋପ କରିଥିଲା | ଏହି ଶିଖର ବୈଠକ ସମୟରେ ସମଷ୍ଟିଗତ ବିକାଶ ଲାଗି ଭାରତର ସାମଗ୍ରିକ ଢାଞ୍ଚାଗତ ସଂସ୍କାରମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ଗୁଡିକ ନିରନ୍ତର ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ସଂକେତ ଦିଆଯାଇଥିଲା |

ମୂଳ ଲେଖା : ଜି ଶ୍ରୀନିବାସନ, ବରିଷ୍ଠ ଅର୍ଥନୈତିକ ସାମ୍ବାଦିକ

ଅନୁବାଦ : ରୀତା ଯୋଶୀ